|
Uit het Leidsch Dagblad van 5 april 2000: Vuile grond opruimen
|
|
Vervuilde grond schoonmaken werkt soms averechts. Door de reiniging kunnen aan bodemdeeltjes klevende gifstoffen loskomen en zijn ze mogelijk schadelijk. "We moeten meer aandacht hebben voor stoffen die vrijkomen en ons minder zorgen maken over gebonden deeltjes", zegt milieukundige Richard Luthy van de Stanford universiteit in Californië. "Sommige toxische verbindingen zitten na verloop van tijd muurvast aan bodemdeeltjes geklonken. Het beste is om die gewoon met rust te laten." Zijn onderzoeksteam komt tot die conclusie na studie van bodemsediment in de haven van Milwaukee, Wisconsin. Dit bodemslib is vervuild met polycylische aromatische koolwaterstoffen (pak's), afkomstig van naburige industrie die draait op steenkool. Om doorvaart mogelijk te maken wordt de haven regelmatig uitgebaggerd. Het slib wordt gestort in depots die al snel overvol raken. Na droging wordt het slib verbrand. "Meestal wordt bodemvervuiling op grote schaal bekeken. Maar schoonmaak van een haven van 20 ha is erg kostbaar. Dank zij gedetailleerde analyse is het mogelijk om de probleemplekken te vinden die prioriteit hebben", aldus de professor. Daarom is het gedregde slib nauwkeurig bekeken. Monsters zijn geanalyseerd tot op deeltjes met een diameter van 40 micron, een halve haardikte. Het team keek met een spectroscoop hoe de vervuilende deeltjes gebonden zijn aan het slib. Hiertoe stopten ze de monsters in waterbakken en keken hoe de gifstoffen reageerden. Sommigen bleven vastzitten, andere spoelden er snel af. De onderzoekers vonden ruwweg twee soorten bodemdeeltjes. De ene was plakkerig aan de buitenkant en de andere had een glad oppervlak. Het vervuilde slib kan volgens Luthy worden gereinigd door het te mengen met een extra hoeveelheid plakkerige bodemdeeltjes die de gifstoffen er als een magneet uit halen. Verder kunnen er bacteriën worden toegevoegd die de vrijkomende pak's onschadelijk maken. Wat overblijft is schone grond die opnieuw kan worden gebruikt. "De vuilstort verandert hiermee in een overslag", zegt Luthy. Volgens hem zijn mosselen goed te gebruiken om de meest vervuilde plekken in zeehavens te vinden. Deze dieren teren op vrij zwevende deeltjes in het water die ze filteren. Achtergebleven verbindingen zoals pak's en andere organische gifstoffen worden opgeslagen in hun weefsel. "Door op allerlei plekken de mosselen te analyseren weet je precies waar je moet reinigen." |